Η αποπαρασίτωση των ζώων συντροφιάς απειλεί τα πουλιά

Όσοι αγαπούν τους σκύλους και τις γάτες και αναλαμβάνουν την ευθύνη της συμβίωσης μαζί τους, θεωρούν σκόπιμο να τους κάνουν συχνά "αποπαρασίτωση". Αυτό θεωρείται φυσιολογικό και γίνεται προληπτικά, χωρίς δεύτερες σκέψεις. Μια πρόσφατη είδηση* όμως από τη Βρετανία έρχεται να ανατρέψει τις βεβαιότητες, συνδέοντας τέτοιες "απλές" κινήσεις με μόλυνση της άγριας πανίδας, με συμφέροντα βιομηχανιών και με διαπλεκόμενους πολιτικούς. 

Τον περασμένο Απρίλιο, περισσότεροι από 80 Βρετανοί κτηνίατροι**, ακαδημαϊκοί και εκπρόσωποι φιλοζωικών οργανώσεων συνέταξαν μια ανοιχτή επιστολή***, με την οποία ζητούν από την υπουργό Περιβάλλοντος Έμα Ρέινολντς να βάλει φρένο στην αλόγιστη χρήση των αντιπαρασιτικών για τα κατοικίδια. Γιατί αυτά τα ειδικά εντομοκτόνα εντοπίζονται πλέον παντού: στα πτηνά, στα ψάρια, στους υδροβιότοπους, ακόμα και στο αστικό πράσινο. 

Θα ανταποκριθεί η υπουργός στις ανησυχίες τους; Στην πράξη διατυπώνονται αμφιβολίες. Μεταξύ της απώλειας της βουλευτικής έδρας της το 2019 (με τους Εργατικούς) και της επιστροφής της στο Κοινοβούλιο το 2024, η Ρέινολντς εργάστηκε ως αμείλικτη λομπίστρια για την περιβόητη TheCityUK, την πιο ισχυρή ομάδα που προασπίζεται τα συμφέροντα των μεγάλων βιομηχανιών του Ηνωμένου Βασιλείου. Η Ρέινολντς ίδρυσε επίσης δική της ανθούσα εταιρεία lobbying. Πώς λοιπόν θα ορθώσει εμπόδια μια τόσο ευνοημένη απ’ το μεγάλο κεφάλαιο πολιτικός στις χοντρές μπίζνες των βιομηχάνων που παράγουν κάθε λογής εντομοκτόνα;

"Το ζήτημα δεν είναι να καταργήσουμε την πρόληψη και τη θεραπεία για ψύλλους και τσιμπούρια. Πρέπει όμως η προληπτική χρήση αποπαρασιτικών να γίνεται σε πιο αραιά χρονικά διαστήματα – όχι κάθε μήνα. Και να προχωράμε σε θεραπεία όταν εμφανιστούν στο ζώο μας", εξηγεί η Γαλλίδα βιολόγος Cannelle Tassin de Montaigu (Κανέλ ντε Μοντεγκί), επικεφαλής των συντακτών μελέτης του Πανεπιστημίου του Σάσεξ για τη επιβάρυνση των άγριων πουλιών του Ηνωμένου Βασιλείου από εντομοκτόνα, η οποία δημοσιεύτηκε τον Ιανουάριο του περασμένου έτους (2025).

Τα ευρήματα αυτής της μελέτης είναι άκρως ανησυχητικά. Μόνο για τις καρδερίνες, οι Άγγλοι μελετητές εντόπισαν φυτοφάρμακα στο 100% (!) των δειγμάτων φτερών που εξέτασαν. Η συγκέντρωση περμεθρίνης ανέρχεται στο 98%, ιμιδακλοπρίδης στο 88% και φιπρονίλης στο 72%. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι τα άγρια πουλιά υφίστανται χρόνια έκθεση σε φυτοφάρμακα. Το ίδιο και η χλωρίδα, τα νερά, ο υδροφόρος ορίζοντας και ο αέρας.

Κοτσύφια, γαλαζοπαπαδίτσες, σπίνοι, δεντροτσοπανάκοι και καρδερίνες ήταν τα πέντε είδη που εξέτασαν οι Βρετανοί ειδικοί. Μόνη λύση η αλλαγή των συνηθειών που επέβαλαν τα συμφέροντα και η άγνοια. Χρήση και όχι κατάχρηση.

Η Σούζαν Μόργκαν, επικεφαλής της ΜΚΟ "Songbird Survival", εκτιμά ότι ένα αποτελεσματικό πρώτο βήμα είναι να διατίθενται τα αντιπαρασιτικά για κατοικίδια μόνο με συνταγή κτηνιάτρου. "Μια προειδοποιητική ετικέτα σε ένα κουτί δεν αρκεί. Χρειαζόμαστε ενημερωτικές συζητήσεις μεταξύ των κτηνιάτρων και των ιδιοκτητών κατοικίδιων, ώστε να προστατεύσουμε τόσο τα ζώα όσο και το περιβάλλον", εξηγεί.

Πηγή: Άρθρο του Γιώργου Ι. Αλλαμανή στην ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ, στις 25/04/26, με τίτλο "Γειά σας πουλάκια μου" 

Photos: 1 και 3 at SONGBIRD SURVIVAL, 2 at The Guardian 

Παραπομπές: 

* Songbirds being killed by pesticides found in pet fur flea treatments [The Guardian] -- High prevalence of veterinary drugs in bird's nests [Science Direct]

** Responsible use of parasiticides for cats and dogs -- Vets 'at the heart' of wildlife pharmaceutical overuse, says leading clinician

*** Open letter, veterinary parasiticides in the environment --  BDS Signs Joint Letter Calling For Restrictions On Pet Flea Treatments

Δείτε επίσης: Responsible pet parasite control: Protecting pets and wildlife